Ներածական:

Հ.Յ.Դ. Երիտասարդականը Հ.Յ.Դաշնակցության երիտասարդական կազմակերպությունն է, որն աշխատում է Հայաստանում և արտերկրի 17 երկրներում, ընդորում Լիբանանում, ԱՄՆ-ում, Կանադայում, Արգենտինայում, Ֆրանսիայում, Հունաստանում, Ռուսաստանում, Կիպրոսում և այլուր: Հ.Յ.Դ. Երիտասարդական միությունները գործում են ապակենտրոն սկզբունքով: Հ.Յ.Դ. Երիտասարդական և Ուսանողական Միությունների համահայկական կամ միջ-շրջանային բնույթի աշխատանքները համադրվում են Հ.Յ.Դ. Բյուրոյի Երիտասարդական Գրասենյակի միջոցով, որը 2001 թվականից ի վեր հաստատվել է Երևանում, Հայաստան: Հ.Յ.Դ. Երիտասարդականն ունի ավելի քան 10000 անդամ: Ճշգրտորեն նշել թե երբ է հիմնադրվել Հ.Յ.Դ. Երիտասարդականը հնարավոր չէ պարզ այն պատճառով, որ Հ.Յ.Դ. հիմնադրության առաջին շրջանում հիմնականում երիտասարդությունն է ներգրաված եղել Դաշնակցության ընդհանուր գործի մեջ: Այդուամենայնիվ, առաջին անգամ 1929 թվականին գումարված ԺԱ Ընդհանուր ժողովում է պաշտոնապես առաջադրվել երիտասարդական և պատանեկան միություն ստեղեծելու պահանջը:

Նպատակներ:

Հ.Յ.Դ. Երիտասարդականի նպատակներն են.-

1.-Հայ երիտասարդության քաղաքականացում:

2.- Պայքար Հայ Դատ-ի արդարացի լուծման ուղղությամբ:

3.- Ընկերվարության եւ ժողովրդավարության արժեքների տարածում երիտասարդության շրջանակներում:

4.- Մասնակցություն անարդարության դեմ պայքարին և ձգտում հաստատելու հասարակական արդարություն:

5- Զորակցություն մարդու իրավունքների պաշտպանության աշխատանքներին:

6.- Մասնակցություն քաղաքացիական հասարակության ստեղծման գործընթացին:

7.- Պայքար բոլոր տեսակի խտրականությունների դեմ:

8.- Մասնակցություն արդարության ձգտող միջազգային շարժումներին և համագործակցություն միջազգային առաջադիմական երիտասարդական կազմակերպությունների հետ:

9.- Մասնակցություն հայկական ինքնության պահպանման աշխատանքներին Սփյուռքում:

10.- Հայ ժողովրդի շահերին ամենուրեք ծառայելու գիտակցության և հանձնառության ստեղծում երիտասարդության մեջ:

Աշխատանքներ:

1.- Խորհրդաժողովներ:
2.- Բանակումներ:
3.- Հրատարակություններ:
4.- Ուղևորություններ:
5.- Վարժողական ծրագրեր:
6.- Ցույցեր:
7.- Մասնակցություն միջազգային միջոցառումներին:

Խորհրդաժողովներ:

Խորհրդաժողովների նպատակն է Հ.Յ.Դ. Երիտասարդական եւ Ուսանողական Միությունների անդամների միջև զարգացնել որոշակի քաղաքական և գաղափարական նյութի շուրջ ընդհանուր մտածողություն և ի հարկին ստեղծել համագործակցության համապատասխան դաշտ: Վերջին երկամյակում խորհրդաժողովներ են տեղի ունեցել-

-Հունուար 2002 թ, Ծաղկաձորում:
-Հուլիս 2002 թ, Ծաղկաձորում:
-Հուլիս 2002 թ, Բեյրութում:
-Սեպտեմբեր 2002 թ, Արցախում:
-Մայիս 2003 թ, Երևանում:
-Հուլիս 2003 թ, Աթենքում:
-Դեկտեմբեր 2003 թ., Ծաղկաձոր:

Համահայկական բանակումներ:

Հ.Յ.Դ. Երիտասարդական եւ Ուսանողական Միությունների համահայկական բանակումների նպատակն է համախմբել առավելագույն թվով դաշնակցական երիտասարդներ և կենդանի շփումով հնարավորություն տալ նրանց ստեղծելու դաշնակցական ընդհանուր մտածելակերպ: Համահայկական առաջին բանակումը տեղի է ունեցել 1983 թվականին` Հունաստանում, այնուհետև 1984-ին` Ֆրանսիայում, 1986-ին` Կիպրոսում, 1992-ին` Բուլղարիայում: Հայաստանի անկախությունից հետո որոշվեց համահայկական բանակումները կազմակերպել երկու տարին մեկ անգամ` Հայաստանում: Առ այդ Հ.Յ.Դ. Երիտասարդական և Ուսանողական Միությունների համահայկական 5-րդ բանակումը տեղի ունեցավ 1997-ին` Սևանում, այնուհետև 1999-ին` Արցախում, 2001-ին` Բյուրականում: Վերջին Հ.Յ.Դ. Երիտասարդական և Ուսանողական Միությունների համահայկական 8-րդ բանակումը տեղի ունեցավ 2003 թվականի Օգոստոսին, Կարմրաքարում (Սյունիքի մարզ, Կապան):

Հ.Յ.Դ. Երիտասարդական եւ Ուսանողական Միությունների պաշտոնաթերթերն են.-

-Հ.Յ.Դ. Լիբանանի Երիտասարդական Միություն` "Ռազմիկ":

-Հ.Յ.Դ. Զավարյան Ուսանողական Միություն` "Զավարյանական էջ", (Լիբանան):

-Հ.Յ.Դ. Արևմտյան Ամերիկայի Երիտասարդական Միություն "Հայդուկ":

-Հ.Յ.Դ. Արևելյան Ամերիկայի Երիտասարդական Միություն` "Հոգի":

-Հ.Յ.Դ. Ռոստոմ Երիտասարդական Միություն` "Խաչմերուկ", (Իրան):

-Հ.Յ.Դ. Ռուբեն Երիտասարդական Միություն` "Դեպի երկիր", (Իրան): 

Արտաքին հարաբերական աշխատանքներ:

Հ.Յ.Դ. Երիտասարդականի արտաքին հարաբերությունների նպատակն է երիտասարդական միությունների անդամներին տալ քաղաքական-հարաբերական բնագավառում փորձառություն ձեռք բերելու հնարավորություն և Հայ Դատը ծանոթացնել օտարազգի ապագա ղեկավարներին: Հ.Յ.Դ. Երիտասարդականը լիիրավ անդամն է Երիտասարդ Ընկերվարականների Միջազգային Միության (International Union of Socialist Youth), որը Ընկերվար-Միջազգայնականի երիտասարդական կազմակերպությունն է: Հ.Յ.Դ. Երիտասարդականը անդամակցում է նաև Եվրոհամայնքի Երիտասարդ Ընկերվարականների Կազմակերպության (European Community Organization of Socialist Youth), Միջազգային Ֆալկոն Շարժում-Դաստիարակչական Ընկերվարական Միջազգայնական (International Falcon Movement-Socialist Educational International), և Արևելաեվրոպական Ընկերվար-Ժողովրդավարական Երիտասարդական Ֆորում (East European Social Democratic Youth Forum) կազմակերպություններին: Անցնող մեկ ու կես տարվա ընթացքում Հ.Յ.Դ. Երիտասարդականը մասնակցել է հետևյալ ծրագրերին.-

1.-ԵԵԸԿ-ի (ECOSY) վարժողական ծրագիր, 7-10.Փետրուար.2002, Գերմանիա:
2.-Հունաստանի ՓԱՍՕՔ կուսակցության երիտասարդականի տարեկան համագումար, 7-10.Փետրվար.2002, Աթենք:
3.-Արևելաեվրոպական ընկերվար-ժողովրդավարական երիտասարդական ֆորում (EESDYF), 15-19.հուլիս.2002, Ուկրաինա:
4.-ԵԸՄՄ-ի (IUSY) վարժողական ծրագիր, 7-14.Հուլիս.2002, Գերմանիա:
5.-ԵԸՄՄ-ի (IUSY) Սև Ծովյան շրջանի համագործակցության առաջին ժողով, 27.Օգոստոս առ 01.Սեպտ.2002, Բուլղարիա:
6.-“Եվրոպայի ընկերային ֆորում” (ESF), 6-10.Նոյեմբեր.2002, Իտալիա:
7.-ԵԸՄՄ-ի (IUSY) Համաշխարհային Խորհրդի տարեկան ժողով, 22-24.Նոյեմբեր.2002, Պորտուգալիա:
8.-Արևելաեվրոպական ընկերվար-ժողովրդավարական երիտասարդական ֆորում (EESDYF), 5-9.Փետրվար.2003, Ուկրաինա:
9.-Արևելաեվրոպական ընկերվար-ժողովրդավարական երիտասարդական ֆորում (EESDYF), 9.Հունիս.2003, Ուկրաինա:
10.-ԵԸՄՄ-ի (IUSY) համաշխարհային ֆեստիվալ, 23-29.Հուլիս.2003, Հունաստան:
11.-ԵԸՄՄ-ի (IUSY) Եվրոպայի կոմիտեի ժողով, 3-5.Հոկտեմբեր.2003, Ավստրիա:
12.-“ՄՖՇ-ԴԸՄ”-ի (IFM-SEI) ուսուուցողական ծրագիր, 12-19.Հոկտեմբեր.2003, Հունգարիա:
13.-“Եվրոպայի Ընկերային Ֆորում” (ESF), 12-15.Նոյեմբեր.2003, Ֆրանսիա: